Is kauwgom slecht voor je gezondheid? Kauwgom stelt ons bloot aan microplastics en kan het gebit aantasten
"Wist je al dat er plastic in jouw kauwgom zit?" zei mijn lief vorige week tegen me. Nu moet je weten dat ik amper alcohol nuttig (hooguit zwak alcoholisch bier), niet rook en ook geen andere rare verslavingen heb buiten het verzamelen van parfum om, maar wel kauw ik dagelijks toch zeker wel op 3-4 stukjes suikervrije mintkauwgom.
Je snapt dat ik me zowat doodschrok toen ik dat hoorde. "Klopt dat wel?" was mijn eerste gedachte. Helaas, het klopt dus echt.
Dit zal betekenen dat ik op zoek moet naar plasticvrije kauwgom! En dat is niet het enige, volgens experts is zelfs suikervrije kauwgom niet eens gezond!
Is kauwgom slecht voor je gezondheid?
Elke keer dat je kauwgom kauwt, verfris je niet alleen je adem. Je vermaalt ook synthetische materialen die niet bedoeld zijn voor de mond. De meeste kauwgoms zijn tegenwoordig gemaakt van industriële kunststofverbindingen die de taaiheid van rubber nabootsen. Maar deze stoffen blijven niet in de kauwgombasis. Tijdens het kauwen vallen ze uiteen in microscopisch kleine fragmenten die zich vermengen met je speeksel en in je spijsverteringskanaal terechtkomen.
Het maakt niet uit of je kauwgom suikervrij is of het label 'natuurlijk' heeft. Het probleem zit in de gombasis zelf. Of je nu kauwt om alert te blijven, je eetlust te beteugelen of je zenuwen te kalmeren, je stelt je lichaam bloot aan ingrediënten die ontworpen zijn voor duurzaamheid, niet voor de spijsvertering. Wat aanvoelt als een snelle oplossing voor stress of een muffe adem, kan je systeem stillen met een gestage stroom verontreinigingen.
Begrijpen hoe kauwgom je gezondheid beïnvloedt, begint met het herkennen van de samenstelling ervan en hoe het zich gedraagt in je mond. Vanaf daar heeft het effect een effect op je kaak, je darmen en zelfs op je mentale helderheid.
Tandartsen zeggen dat je meer dan alleen stress wegkauwt
In een artikel van The New York Times wordt uitgelegd hoe kauwgom meer beïnvloedt dan alleen je adem. Op het eerste gezicht lijkt kauwgom onschadelijk, zelfs nuttig. Maar de voordelen hebben ook nadelen, en sommige daarvan hebben betrekking op je kaak, je spijsvertering en je blootstelling aan plastic.
Gezonde mensen van alle leeftijden kauwen kauwgom, en velen doen het dagelijks
Uit gegevens van een enquête onder Amerikaanse tieners en volwassenen bleek dat 62% de afgelopen zes maanden kauwgom had gekauwd, gemiddeld ongeveer één stukje per dag.
Voor veel mensen is kauwgom een dagelijks ritueel om de eetlust te onderdrukken, de zenuwen te kalmeren, een frisse adem te krijgen of de mentale focus te verscherpen. Maar hoewel het je tijdelijk een opkikkertje kan geven, kan het ook spanning veroorzaken die je pas voelt als het te laat is.
Speekselproductie is het meest geprezen voordeel van kauwgom
Volgens gerenomeerde tandartsen stimuleert kauwgom de speekselproductie, wat helpt bij het neutraliseren van zuren die je tanden aantasten.
Speeksel veegt ook voedseldeeltjes weg, wat de adem kan verbeteren en de opbouw van bacteriën kan verminderen. Een meta-analyse uit 2022 toonde ook aan dat het gebruik van xylitolhoudende kauwgom of snoep drie tot vijf keer per dag na de maaltijd het risico op gaatjes met 17% verminderde. Hoewel kauwgom helpt bij het wegvegen van voedselresten en het stimuleren van de speekselproductie, mag het geen vervanging zijn voor echte mondverzorging zoals tandenpoetsen en flossen.
Kauwgom wordt gebruikt om stress te verminderen, maar de resultaten zijn wisselend
Sommige onderzoekers ontdekten in een klein onderzoek dat kauwgom kauwen tijdens het leren de prestaties op toetsen verbeterde.
Ander bewijs suggereert dat het op korte termijn stress kan verminderen, vergelijkbaar met het tikken met je vingers of het wiebelen met je been als je nerveus bent. Er is echter geen sterk bewijs dat kauwgom de focus daadwerkelijk verbetert of stress op een blijvende manier vermindert.
Kauwgom kauwen kan zure reflux verlichten of verergeren, afhankelijk van de persoon.
Speeksel van het kauwen van kauwgom helpt het zuur in de slokdarm te neutraliseren, waardoor de symptomen bij sommige mensen verbeteren. Maar bij anderen ontspant kauwen de onderste slokdarmsluitspier – de spier die het maagzuur op zijn plaats houdt.
Wanneer deze spier verslapt, kruipt het zuur in je keel en veroorzaakt het brandend maagzuur. Te agressief kauwen verhoogt ook de luchtinname, wat leidt tot een opgeblazen gevoel en boeren.
Kauwgom kauwen is niet normaal en je kaak kent het verschil
Kauwgom wordt geclassificeerd als een "parafunctionele" activiteit, wat betekent dat het buiten de normale, noodzakelijke kauwfunctie van je lichaam valt.
In tegenstelling tot het kauwen van voedsel, dat een duidelijk doel heeft (het verteren van voedsel voor de spijsvertering), veroorzaakt kauwgom herhaaldelijke belasting van je kaakgewrichten en omliggende spieren. Hoe meer je kauwt, hoe meer slijtage je aan deze delicate structuren toebrengt, vooral als je al onderliggende gewrichtsproblemen hebt.
Mensen met TMG-aandoeningen lopen het grootste risico op tandvleesgerelateerde pijn.
Als je ooit last hebt gehad van klikkende kaken, pijn, spanningshoofdpijn of oorpijn, heb je mogelijk al last van een kaakgewrichtsaandoening (TMJ). Kauwgom kauwen veroorzaakt kaakgewrichtsaandoeningen of verergert bestaande aandoeningen.
Zelfs kleine verschuivingen in de positie van het TMG-gewricht veroorzaken bij sommige mensen groot ongemak. Voor iedereen met een voorgeschiedenis van klemmen of knarsen, verergert de extra belasting van het kauwgom de symptomen in plaats van ze te verbeteren.
Overmatig kauwen brengt je spieren en tanden uit balans
Wat begint als een stukje kauwgom, leidt vaak tot chronische kaakproblemen. De kliniek merkte op dat overmatig kauwen je spierbalans verstoort en een verkeerde uitlijning van je gewricht en beet veroorzaakt.
Deze disbalans leidt vaak tot gebroken tanden, frequente hoofdpijn en langdurige vermoeidheid van de gezichtsspieren. Dat is een hoge prijs voor een gewoonte waarvan de meeste mensen aannemen dat die onschadelijk is. Voor mensen met een kaakgewrichtsstoornis is het het veiligst om kauwgom volledig te vermijden.
Suiker in kauwgom is een van de oorspronkelijke boosdoeners voor de tanden.
Kauwgom werd begin 1900 razend populair, maar het duurde niet lang voordat er mondproblemen ontstonden. Suikerhoudende bacteriën in je mond produceren zuur, wat je glazuur (de harde beschermlaag van je tanden) aantast.
Die erosie creëert mogelijkheden voor bacteriën om de zachtere binnenste lagen te infecteren, wat soms leidt tot diep tandbederf en wortelkanaalbehandelingen.
Verlichting van een droge mond door kauwgom is echt, maar er zijn betere oplossingen.
Kauwgom verhoogt de speekselproductie, wat helpt bij mensen met een droge mond, een aandoening die het risico op gaatjes en een slechte adem verhoogt. Maar frequent kauwgom kauwen is niet ideaal voor de behandeling van een droge mond op de lange termijn. Regelmatig water drinken is een betere optie, vooral voor mensen met chronische droogheid als gevolg van medicijnen of medische aandoeningen.
Beweringen dat kauwgom stress of concentratie verbetert, missen echte wetenschappelijke onderbouwing
Het is een veelgehoorde mythe dat kauwgom de focus, stemming of alertheid verbetert. Hoewel sommige gebruikers subjectieve voordelen melden, laten de huidige gegevens geen sterke of consistente resultaten zien. Als je naar kauwgom grijpt om een lange vergadering door te komen of een snack te weerstaan, zijn er gezondere en effectievere manieren om je mentale energie te ondersteunen.
Kauwgom laat plastic in je mond vrijkomen
In een klein onderzoek werd gemeten hoeveel plastic iemand via kauwgom binnenkrijgt. De studie testte vijf synthetische en vijf "natuurlijke" kauwgommerken om bij te houden hoeveel plasticdeeltjes er na het kauwen in het speeksel vrijkwamen.
Zowel synthetische als natuurlijke kauwgoms lieten vergelijkbare hoeveelheden microplastics vrij
Verrassend genoeg lieten kauwgoms die als "natuurlijk" op de markt werden gebracht, evenveel plastic los als hun synthetische tegenhangers. Elk stukje kauwgom liet honderden tot duizenden deeltjes vrij tijdens het kauwen.
Het team vond gemiddeld 100 plasticdeeltjes per gram kauwgom, maar sommige stukjes lieten er wel 600 per gram vrij. Aangezien de meeste stukjes kauwgom tussen de 2 en 6 gram wegen, komt dat neer op tot 3000 microplasticdeeltjes per stukje.
Microplastics verschenen vroeg en in grote hoeveelheden
Onderzoekers verzamelden elke 30 seconden speekselmonsters tijdens een kauwsessie van vier minuten, en in een aparte proef werd het kauwen verlengd tot 20 minuten. Ze ontdekten dat de overgrote meerderheid (94%) van de plasticdeeltjes in de eerste acht minuten losliet.
De wrijving van het kauwen, niet enzymen of de chemische samenstelling van het speeksel, zorgde ervoor dat de deeltjes loskwamen. Dat betekent dat zelfs een korte sessie kauwgom kauwen voldoende is om je blootstelling aan microplastics aanzienlijk te verhogen.
De deeltjes waren allemaal veelvoorkomende industriële plastics
Het team identificeerde de soorten plastic die vrijkwamen, waaronder varianten die worden gebruikt in kleding, voedselverpakkingen en productie. Veel ervan worden in dier- en celstudies in verband gebracht met hormoonverstoring, oxidatieve stress en ontstekingen.
Meer kauwgom kauwen betekent elk jaar meer plastic inslikken
Gebaseerd op Amerikaanse kauwgewoonten (ongeveer 160 tot 180 sticks per jaar) schatten de onderzoekers dat een gemiddelde kauwgomgebruiker jaarlijks 30.000 microplastics alleen al via kauwgom zou kunnen binnenkrijgen. Dat komt bovenop de deeltjes die afkomstig zijn van voedselverpakkingen, water uit plastic flessen en lucht.
Nanoplastics werden waarschijnlijk gemist in de gegevens
De onderzoekers erkenden dat hun methoden slechts deeltjes tot ongeveer 20 micron groot afvangen. Nanodeeltjes, die kleiner zijn dan een rode bloedcel, zouden in nog grotere aantallen aanwezig kunnen zijn, maar zijn te klein voor deze detectiedrempel. Deze kleinere plastics zijn nog zorgwekkender omdat ze door celmembranen heen dringen en organen bereiken, waaronder de hersenen.
Verminder kauwgomgebruik om minder plastic binnen te krijgen: hoe je deze gewoonte afleert en je gezondheid beschermt
Als je dagelijks kauwgom kauwt, zelfs suikervrije of "natuurlijke" merken, krijg je waarschijnlijk duizenden plasticdeeltjes binnen waarvan je niet eens weet dat ze er zijn. Het beste wat je nu kunt doen, is deze bron bij de wortel aanpakken.
Dat betekent kauwgom uit je routine schrappen en vervangen door veiligere, slimmere gewoontes die je lichaam niet overladen met plastic, je kaak niet belasten of je spijsvertering verstoren. Zo maak je de overstap zonder de focus, frisse adem of mondhygiëne te verliezen waarvoor je kauwgom in eerste instantie gebruikte:
Vervang kauwgom door mondvriendelijke gewoontes die de speekselproductie bevorderen
YJe hebt geen kauwgom nodig om je adem te verfrissen. Probeer regelmatig water te drinken, do aan oil pulling met kokosolie of kauw op een klein stukje rauwe gember. Dit stimuleert de speekselproductie zonder giftige plastics in je systeem te brengen. Als je kauwgom kauwt om een droge mond te behandelen, zullen regelmatige hydratatie en neusademhaling gedurende de dag de vochtbalans op een veilige manier ondersteunen.
Gebruik hulpmiddelen voor een frisse adem die je kaak niet beschadigen
Als je na de maaltijd kauwgom gebruikt om geurtjes te maskeren, stap dan over op een tongschraper of een snelle mondspoeling met baksoda (natriumcarbonaat) en water. Deze verwijderen voedseldeeltjes en verminderen geurveroorzakende bacteriën zonder je kaakgewricht te beschadigen of je gebit te verzwakken. Dit is vooral belangrijk als je kronen, vullingen of een beugel hebt gehad, omdat kauwgom kauwen deze na verloop van tijd losmaakt of laat scheuren.
Train je hersenen opnieuw met een vervangende gewoonte
Als je kauwgom kauwt uit stress of verveling, vervang dit dan door een ander soort ritme in je mond of met je handen. Probeer met je vingers te tikken, een gladde steen in je hand te houden, warme thee te drinken of een langzame ademhalingsoefening te doen. Het doel is om de zenuwenergie om te leiden. Je krijgt nog steeds het comfort, maar je vermijdt de ontsteking en gewrichtsbelasting die gepaard gaan met kauwgom kauwen.
Als je hulp nodig hebt bij het concentreren, voed dan je hersenen
Kauwgom is niet wat je mentale helderheid bevordert, glucose en hydratatie doen dat wel. In plaats van door een middagdip heen te kauwen, drink je beter een glas vers sap of eet je een stuk fruit. Je hersenen functioneren het beste op schone, snel verkrijgbare koolhydraten, niet op kunstmatige zoetstoffen en synthetisch plastic. Je bloedsuikerspiegel stabiel houden is een veel effectievere manier om alert te blijven zonder kaakspanning of hersenmist.
Behandel kauwgom als een blootstelling aan plastic, want dat is het ook
Als je probeert om gifstoffen in je leven te verminderen, verdient kauwgom dezelfde kritische blik als plastic waterflessen, voedselverpakkingen of synthetische schoonheidsproducten. Zelfs kauwgom met het label 'natuurlijk' scheidt nog steeds plastic af in je speeksel. Laat de dagelijkse dosis dus links liggen. Je verlicht je toxische belasting en ondersteunt tegelijkertijd je energie, hormonen en spijsvertering op de lange termijn.
Samenvatting
Het kauwen van één stukje kauwgom kan binnen enkele minuten tot wel 3000 microplasticdeeltjes in je mond vrijgeven, waarvan de meeste in de eerste 60 seconden.
Zowel synthetische als "natuurlijke" kauwgom scheiden vergelijkbare hoeveelheden plasticdeeltjes af, waaronder soorten die worden gebruikt in verpakkingen en auto-onderdelen.
Regelmatige kauwgomgebruikers kunnen jaarlijks ongeveer 30.000 plasticdeeltjes binnenkrijgen, wat bijdraagt aan de blootstelling aan microplastic uit andere bronnen, zoals voedselverpakkingen en flessenwater.
De meeste consumenten zijn zich er niet van bewust dat "gombasis" synthetisch rubber op oliebasis bevat, vergelijkbaar met die in autobanden en plastic zakken.
Kauwgom is een "parafunctionele" activiteit die kaakgewrichtsproblemen veroorzaakt of verergert, wat leidt tot kaakpijn, hoofdpijn en zelfs tandfracturen bij langdurig gebruik.
Hoewel kauwgom de speekselproductie verhoogt, wat helpt bij het neutraliseren van zuren en het verminderen van het risico op gaatjes, weegt dit voordeel niet op tegen de risico's van het inslikken van plastic en kaakspanning.
Onderzoekers ontdekten dat 94% van de microplasticdeeltjes binnen de eerste acht minuten van het kauwen loslaat, wat suggereert dat zelfs kort kauwgomgebruik de blootstelling aan plastic aanzienlijk verhoogt.
Gezondere alternatieven zijn onder andere: water drinken, 'oil pulling' met kokosolie, tongschrapers gebruiken of verse gember kauwen om de adem te verfrissen zonder de schadelijke effecten.