Gehoorproblemen en COVID-19: uitleg over tinnitus

Gehoorproblemen en COVID-19: uitleg over tinnitus

Eén van de problemen waar mensen mee te kampen hebben wanneer ze langdurig klachten ondervinden na een besmetting met COVID-19 blijkt oorsuizen te zijn, ofwel tinnitus. Over dit probleem was nog weinig bekend, tot plotseling bekend werd dat een restauranteigenaar in de Texas zelfmoord had gepleegd omdat hij niet meer tegen de extreme vorm van oorsuizen waar hij mee te maken kreeg. 
 
Tinnitus is niet het eerste waar je aan denkt bij een virusinfectie.  Tinnitus blijkt sowieso vaker voor te komen dan je zou denken, het is een aandoening waar mensen in stilte aan lijden. 
Over deze aandoening is ook niet zo heel veel bekend. Je zou verwachten dat de oorzaak hetzelfde is als bij doofheid, namelijk door blootstelling aan harde geluiden bij werk, hobby of een eenmalige gebeurtenis zoals een luid concert, vuurwerk of andere explosies. Dat klopt inderdaad, maar het is niet de enige oorzaak. 
 
Laten we eerst beginnen met de relatie tussen tinnitus en het virus.
 

Gehoorproblemen en COVID-19

Er wordt wereldwijd gemeld dat mensen problemen met hun gehoor ervaren na besmetting met COVID-19. Bij nader onderzoek bleek dit 1 op de 10 patiënten te treffen.
Bij mensen, die rapporteerden dat ze gehoorproblemen kregen, varieerden de verschijnselen van ernstig gehoorverlies in beide oren, mild gehoorverlies in maar één oor of tinnitus wat afwisselde tussen beide oren.
Het is nog te vroeg om definitieve conclusies te trekken in hoeverre COVID-19 blijvende schade aan het gehoor zal veroorzaken. In elk geval is de tinnitus bij een deel van de patiënten erger geworden, terwijl het anderen juist beter werd.
 
Ofschoon onderzoekers niet weten of de klachten tijdelijk of blijvend is, wordt geadviseerd om zo snel mogelijk naar een specialist te gaan als er sprake is van plotseling en ernstig gehoorverlies. Het blijkt namelijk mogelijk om de klachten te genezen als er binnen 24 uur met een hormoonbehandeling begonnen wordt.  

Gehoorverlies na een virusinfectie is niet ongewoon

Gehoorverlies is een bijverschijnsel wat ook bij andere virusinfecties kan voorkomen zoals bij mazelen, de bof, hersenvliesontsteking en HIV. Gehoorverlies kan ook voorkomen na een bacteriële infectie, zoals regelmatig gebeurt bij de ziekte van Lyme.

Van coronavirussen is bekend dat ze zenuwen kunnen beschadigen die naar en van de hersenen leiden.
Virussen zoals dit coronavirus blijken in staat te zijn om een aandoening te veroorzaken met de naam 'auditieve neuropathie' oftewel zenuwschade aan het gehoororgaan. Hierbij wordt de gehoorzenuw beschadigd, die informatie overdraagt van het binnenoor naar de hersenen. Met als gevolg dat het gehoor van de patiënt wordt aangetast, waarbij tinnitus 1 van de mogelijke verschijnselen kan zijn. Andere verschijnselen, die dan kunnen optreden zijn gehoorverlies en duizeligheid (vertigo).
 

Hoe COVID-19 het gehoor kan beschadigen

Voor de meeste mensen die last krijgen van oorsuizen na een COVID-19 besmetting is zenuwschade de meest waarschijnlijke oorzaak, net zoals duizeligheid, concentratieproblemen en permanente 'hersenmist' vermoedelijk ook door zenuwschade zal zijn veroorzaakt.
 
Wetenschappers weten echter nog niet of deze verschijnselen uitsluitend door zenuwschade is veroorzaakt of dat COVID-19 ook op andere manieren het gehoor kan aantasten.

Directe schade aan de oren

Na autopsie op een aantal mensen die met/aan COVID-19 waren overleden, bleek dat het virus ook in het oor zelf werd aangetroffen. Kennelijk kan het virus zelfs de oren binnendringen. Denk alleen niet dat het virus het gehoorkanaal even gemakkelijk van buitenaf binnen kan dringen zoals het de neus of de mond kan binnenkomen.
 
Het gehoororgaan wat geluiden registreert wordt het slakkenhuis genoemd. In het slakkenhuis zitten enorm veel zogenaamde haarcellen of trilharen. De bloedtoevoer naar het slakkenhuis gaat via minuscuul kleine bloedvaatjes, die vrij gemakkelijk beschadigd kunnen worden. Een virus dringt via deze bloedvaatjes door tot het slakkenhuis, waar slechts een kleine hoeveelheid virussen grote schade kunnen aanrichten. 

Inademing via de neus

Alleen al het inademen van het SARS-CoV2 virus kan een oorinfectie veroorzaken, waardoor het gehoororgaan (tijdelijk) geblokkeerd kan raken.  

Zenuwschade

Een vrij zeldzame aandoening, die sommigen krijgen na het besmet raken met COVID-19 is het Guillain–Barré syndroom , een spierziekte waarbij mensen verlamd raken. Oren worden daarbij niet direct beschadigd, maar de zenuwen die de geluiden overdragen wel. Dit wordt perifere neuropathie genoemd.  

Cytokinestorm

Cytokinestorm is een ernstige immuunreactie na besmetting met het SARS-CoV-2 virus, waarbij sprake is van een dusdanige ontsteking dat meerdere organen ontstoken raken. Wanneer dit in de buurt van het gehoororgaan gebeurt is het niet ondenkbaar dat mensen last krijgen van oorsuizen.
Het feit dat mensen pas veel later last krijgen van gehoorklachten betekent dat mensen er in eerste instantie geen erg in hebben. Waarschijnlijk is dat omdat er tijd overheen gaat voor de ontsteking verergert en zich uitbreidt naar de hersenen, de gewrichten en de gezichtszenuwen.

Medicijnen kunnen ook bijdragen aan gehoorschade

COVID-19 is waarschijnlijk niet de enige oorzaak van gehoorklachten. Ook de medicijnen die worden toegediend bij zieke patiënten kunnen gehoorschade veroorzaken. Dat is bekend van medicijnen zoals remdesivir, hydroxychloroquine, lopinavir en ritonavir, wanneer deze in hoge doseringen worden gebruikt.
Dat gaat zelfs op voor de vaccins tegen COVID zoals Moderna, Pfizer, J&J en AstraZeneca. Bij alle vaccins is oorsuizen als bijverschijnsel gemeld bij een klein percentage mensen, die werd gevaccineerd.

Wat houdt tinnitus precies in?

Ongeveer 30% van de mensen zal op enig moment in hun leven last krijgen van oorsuizen en ongeveer één op de acht mensen (~13%) heeft daar permanent last van. 
 
Tinnitus is het verschijnsel dat iemand een geluid waarneemt, die niet van buiten komt maar van binnenuit. Wat mensen precies horen evenals de manier waarop ze het omschrijven is van mens tot mens verschillend. 
 
Tinnitus kan tijdelijk van aard zijn of langdurig voorkomen. De meest voorkomende beschrijving is  een rinkelend of suizend geluid in de oren, maar anderen hebben over een zoemend, sissend, fluitend, ruisend of klikkend geluid. 
 
De meest waarschijnlijke oorzaken voor tinnitus zijn:
- oorsmeer, die het gehoorkanaal blokkeert
- plotselinge of langdurige blootstelling aan harde geluiden
- medicijnen die het oor kunnen beschadigen
- hersenletsel zoals een hersenschudding of een schedelbreuk 
- temporomandibulaire disfunctie ofwel het disfunctioneren van het kaakcomplex 
- stress of angststoornis
 
Tinnitus is vaak het gevolg van schade aan het binnenoor. 
Er bevinden zich duizenden kleine trilharen in het binnenoor, die zodra ze beschadigd raken niet langer op correcte wijze een signaal naar de hersenen kunnen sturen. De hersenen merken dat informatie niet goed overkomt en vult zelf de ontbrekende informatie in, waardoor het mogelijk is dat iemand geluiden hoort, die er niet echt zijn.
 
In andere gevallen kan tinnitus veroorzaakt worden door blootstelling aan medicijnen of chemicaliën , die giftig blijken te zijn voor het gehoor. Ook kan tinnitus een erfelijke oorzaak hebben. 
Stress en vermoeidheid kunnen de verschijnselen verergeren omdat je je dan mogelijk extra goed bewust bent van het vervelende geluid, waardoor het extra hard lijkt te zijn. 
Het is niet ongewoon dat mensen, die last hebben van tinnitus in een vicieuze cirkel terecht komen. Ze worden gestrest vanwege de tinnitus en dankzij de stress worden de klachten ook als erger ervaren. 

Hoe wordt tinnitus behandeld?

Tinnitus kan niet genezen worden, maar deskundigen zeggen dat er een redelijk aantal behandelmethoden beschikbaar zijn voor wie er last van heeft. 
 
De eerste aanbeveling is om naar de huisarts te gaan om vast te stellen of tinnitus een behandelbare medische oorzaak heeft, zoals oorontsteking of vastzittend oorsmeer. Daarna kan een audioloog het gehoor verder testen en een behandelplan vaststellen. Wanneer tinnitus ook gepaard gaat met gehoorverlies, kan een gehoorapparaat enige uitkomst bieden. 
 
Een veel gebruikte behandelmethode is geluidstherapie. Hierbij worden de hersenen gestimuleerd met een veelvoud aan geluiden, waardoor niet alleen maar het door het hoofd zelf gegenereerde geluid te horen is.  
Populair is het luisteren naar muziek, podcasts, 'witte ruis' of simpelweg het aan laten staan van de tv of radio. Sommige gehoorapparaten hebben zelfs een speciale functie om tinnitus minder erg binnen te laten komen. 
Daarnaast wordt ook gebruik gemaakt van gedragstherapie en psychologische begeleiding. 
Mensen kunnen dankzij het gebruik van andere geluiden op de achtergrond aan tinnitus wennen. Na verloop van tijd wordt het dan mogelijk om de geluiden te negeren in plaats van zich er over op te winden. 
Verder kan ook vrijwel alles helpen waardoor mensen minder stress ervaren zoals meditatie, ademhalingstechnieken en lichaamsbeweging. 
Het komt zelden voor dat mensen al door één enkele behandelmethode verlichting merken: meestal zijn meerdere verschillende strategieën nodig.
 

Kan het slikken van supplementen helpen?

Er is niet zo gek veel onderzoek gedaan naar supplementen, die kunnen helpen bij oorsuizen. Toch is van sommige vitamines, mineralen en kruiden bekend dat ze verlichting kunnen brengen. 
 
Dat geldt dan voor de volgende supplementen:
* antioxidanten zoals vitamine C, olijfextract en groene thee kunnen verlichting brengen
* B-vitamines zoals vitamine B1 (thiamine), B3 (niacine) en B12 (cobalamine) zijn allen populair omdat ze doorbloeding verbeteren en het zenuwstelsel ondersteunen. Het is ook bekend dat vitamine B12-gebrek tinnitusklachten kan veroorzaken. 
* ginkgo biloba verbetert de doorbloeding
* magnesium kan de klachten van tinnitus verminderen 
* melatonine blijkt een positieve invloed te hebben op bloedvaten en zenuwen
* zinkgebrek blijkt heel vaak voor te komen bij mensen, die aan tinnitus lijden, terwijl zinkgebrek normaal vrij zeldzaam is
 
 
Aan artikel gerelateerde producten

Get every new article on your mail